Verslag Augustinusdag 2016

Leven in Gemeenschap met Augustinus.

Gemeenschappen toen en nu.

De 30e Augustinusdag van het Augustijns Historisch Instituut te Leuven-Heverlee werd dit jaar voor het eerst georganiseerd in samenwerking met het Academisch Centrum voor Praktische Theologie. Op vrijdag 20 mei kwamen we samen voor het thema Leven in Gemeenschap met Augustinus. Gemeenschappen toen en nu. De lezingen werden gehouden in de prachtige Promotiezaal van de Katholieke Universiteit Leuven.

PPWalraet

Pater Pierre-Paul Walraet, osc beet de spits af met zijn lezing “In één huis samenleven, dat doet deugd…” Het zou de lijfspreuk van Augustinus kunnen zijn, maar het is een citaat uit Psalm 132(133), waarover Augustinus ook gepreekt heeft. Walraet bleef stilstaan bij dit samen-leven, eensgezind, één van ziel en één van hart en: op weg naar God. Augustinus benadrukte de liefde die er tussen de broeders dient te heersen en van waaruit al het andere mogelijk en zinvol wordt. Vervolgens leidde Walraet ons langs de verschillende gemeenschappen die Augustinus stichtte, en de manier waarop

Zuster Marie Madeleine Maas, osa gaf in het kort de geschiedenis van de congregatie Augustinessen van Monica. Voorts MMMaaswas haar verhaal een sterk getuigenis van hoe deze zusters telkens weer luisteren naar de noden van hun omgeving en daar dan een antwoord op zoeken. Klooster Casella is een heel creatief antwoord op de nood aan een plek om op adem te komen en de gedachten op een rijtje te zetten, maar tegelijkertijd ook een voorzichtig antwoord op de eigen nood: het gebrek aan nieuwe roepingen voor een kloosterleven dat door de zusters als zeer waardevol, en ook als noodzakelijke alternatieve levensvorm in deze maatschappij wordt aangevoeld. Het is een huis – een klooster – waar samengeleefd wordt door zusters en leken die zich engageren voor bepaalde tijd. De foto’s die door zuster Marcella werden getoond gaven het verhaal een gezicht, en de citaten van (ex-)-medebewoners van het klooster getuigen van het succes van deze formule. Een echte gemeenschap daar in Hilversum! Wat voor de zusters misschien nog belangrijker is, is hun lezing van de regel van Augustinus in het licht van deze tijd, door de bril van hun vernieuwde gemeenschap en met behulp van Hein Blommestijn. men samenleefde: als vrienden, gelijkwaardig maar niet noodzakelijk gelijk, en levend met eenzelfde doel. De groepen volgden Augustinus’ ontwikkeling van wijsheid zoeker, via bekeerling tot bisschop.

PDWittePieter De Witte maakte na het middagmaal de confronterende link tussen het kloosterleven en het gevangenisleven, waar de evangelische raden een heel andere betekenis krijgen. De Witte legde heel wat tekortkomingen bloot van het huidige penitentiair systeem en van de visie van onze samenleving als geheel op gevangenen. Tegelijkertijd toonde hij hoe gevangenen toch ook zoeken naar gemeenschap. Hoe zij dit vorm geven, en wat dit voor hen betekent. Hoewel misschien iets verder verwijderd van Augustinus, was dit absoluut een eye opener voor veel deelnemers, en zette het aan tot verder nadenken over het onderwerp.

De laatste spreekster was Liesbeth Pulinckx. Zij putte uit haar doctoraatsonderzoek om ons een zicht te geven op de LPulinckxhuidige gemeenschapsvormen, nu het parochieleven onderhevig is aan verandering: steeds minder mensen gaan naar de kerk, er zijn steeds minder pastoors. De kerk in Vlaanderen heeft daarop geantwoord met fusies, zodat één pastoor verschillende parochies bedient. Maar er ontstaan ook voorzichtig andere initiatieven, vanuit de gelovigen zelf. In dit verband keek ze ook over de grenzen, en kwam ze uit bij de nieuwe Anglicaanse kerkgemeenschappen in Groot-Brittannië: Fresh Expressions of Church. Dit zijn kleine groepen mensen die lokaal samen komen voor vieringen, en die vaak ook verbonden zijn in actie. Zo’n Fresh Expression ontstaat vaak vanuit een nood in de samenleving, waar deze groep samen rond wil bidden en er zich voor inzetten. Deze groepen blijven niet altijd lang bestaan, en misschien hoeft dit ook niet. Deze nieuwe vormen van kerk kunnen, als ze geen vervanging zijn voor de traditionele Kerk, een heel waardevolle aanvulling betekenen.

Zoals gebruikelijk werd de dag afgesloten met een viering, een eucharistieviering deze keer, in de kapel van het Pauscollege.

KaftDe lezingen werden zoals elke studiedag gebundeld uitgegeven in de publicatie Leven in Gemeenschap met Augustinus. Gemeenschappen vroeger en nu. Uitgegeven door en verkrijgbaar bij het Augustijns Historisch Instituut, Pakenstraat 65, 3001 Leuven-Heverlee of na een mail naar Anneke Goovaerts: anneke.goovaerts@augustiniana.be.

Namens de Augustinusdag-werkgroep,

Anneke Goovaerts

Foto’s (meestal): Lode Caes

Comments are now closed.